ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla başlayan savaşta karşılıklı askeri hamleler sürüyor. Hürmüz Boğazı’ndaki gerilim enerji piyasalarını etkilerken, ABD savaş uçaklarının İran’a ait füze tesisini hedef aldığı bildirildi. Diplomatik temaslar ise Katar ve Umman üzerinden devam ediyor.
Reuters’a konuşan ABD’li bir askeri yetkili, Amerikan savaş uçaklarının Hürmüz Boğazı’ndaki Keşm Adası’nda bulunan İran Devrim Muhafızları’na ait füze fırlatma tesisine saldırı düzenlediğini doğruladı. Yetkili, operasyonun ABD personeli ve askeri varlıklarına yönelik saldırılara karşılık gerçekleştirildiğini söyledi.
İran basını ise saldırının tesis altyapısında herhangi bir hasara neden olmadığını öne sürdü.
ABD saldırısından önce İran Devrim Muhafızları, Bahreyn’deki Şeyh İsa Üssü’nde bulunan ABD askeri radar sistemini hedef aldığını açıklamıştı. Bahreyn yönetimi ise saldırının engellendiğini, can kaybı veya hasar yaşanmadığını duyurdu.
Katar ve Umman’da Diplomatik Temaslar
Askeri gerilime rağmen savaşın sona erdirilmesi için diplomatik görüşmeler devam ediyor. Katar Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Macid el-Ensari, Katarlı ve İranlı yetkililerin bir araya gelerek tarafların önerileri arasındaki farklılıkları azaltmayı görüştüğünü açıkladı.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi de Umman’a gerçekleştirdiği ziyarette deniz ulaşımının güvenliği, küresel ticaret ve askeri gerilimin önlenmesi konularını ele aldı. Arakçi, Umman Sultanı Heysem bin Tarık ile görüşmesinde Tahran yönetiminin savaşın sona erdirilmesine yönelik diplomatik girişimini de paylaştı.
Hürmüz Boğazı’nda Tanker Alarmı, Petrol Yükselişte
Dünya petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz sevkiyatının yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı’nda deniz trafiği, İran’ın uyguladığı kısıtlamalar nedeniyle büyük ölçüde aksadı.
ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın deniz taşımacılığını engellemesi nedeniyle deniz ablukasının devam edeceğini açıkladı. Trump ayrıca İran veya Yemen’deki Husiler tarafından ABD’ye yönelik yeni saldırılar düzenlenmemesi halinde askeri operasyonların durdurulmasını değerlendirebileceğini belirtti.
Birleşik Krallık Deniz Ticareti Operasyonları (UKMTO), Umman’ın Hasab Limanı kuzeyinde saldırıya uğrayan bir petrol tankerinin mürettebatına ulaşılamadığını bildirdi. İran Devrim Muhafızları ve İran Donanması da Hürmüz Boğazı’nda bir LNG gemisi ile iki petrol tankerinde yangın çıktığını ileri sürdü. Ancak Reuters, bu açıklamaları bağımsız kaynaklardan doğrulayamadı.
Bölgedeki gelişmeler petrol fiyatlarına da yansıdı. Brent petrolün vadeli işlem fiyatı yüzde 0,4 yükselerek varil başına 92,76 dolara çıktı. Fiyatlar, nisan ayında görülen 126,41 dolarlık zirvenin altında kalmasına rağmen savaş öncesi seviyelerin üzerinde seyrediyor.
Trump’tan Kirli Bomba İddiasına Yanıt
ABD Başkanı Trump, İran’ın Washington’da radyoaktif madde içeren kirli bomba saldırısı planlıyor olabileceğine ilişkin iddiaları da değerlendirdi. CNN’in ABD istihbarat değerlendirmelerine dayandırdığı haberin sorulması üzerine Trump, bu ihtimali ciddiye aldıklarını söyledi.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü ise iddiaları reddederek ABD yönetimini temelsiz suçlamalar üzerinden kamuoyu oluşturmaya çalışmakla suçladı.
Bölgede karşılıklı saldırılar, Hürmüz Boğazı’ndaki deniz güvenliği ve devam eden diplomatik girişimler, savaşın geleceğini belirleyecek temel başlıklar arasında yer alıyor.